در سالهایی که بحرانهای شهری، نابرابریهای اجتماعی و فرسودگی زیرساختی، چهره بسیاری از مناطق استان تهران را تحتتأثیر قرار داده، مأموریت خبرنگار چیزی فراتر از ثبت رویدادهاست. رسانه زمانی امید میسازد که اول درد را ببیند، بعد واقعیت را شفاف روایت کند و نهایتاً پایکار مطالبه بایستد.
این همان مسیری است که طی سالهای اخیر در استان تهران تجربه کردهام؛ مسیری که نشان داد «امید» نه با گزارشهای تزئینی، بلکه محصول جرأتِ بیان، دقتِ مستند و پیگیریِ مداوم است.
امروز اگر در تهران از برق و پسماند، مترو تا زیرساخت حملونقل و حریم شهرها، برخی گرهها باز شده یا حداقل وضعیت از سایه بیخبری بیرون آمده، دلیلش فقط یک چیز بوده: صدای مردمی که سالها کسی فریادشان را نشنید، از کانال رسانه بلندتر شد.
در پروندههای سختی مثل مافیای پسماند در کهریزک، فرسودگی دکلهای ۴۵ ساله برق، وعدههای عقبمانده مترو ورامین، یا دهها موضوع امنیت شهری و حوزه اجتماعی، «امید» زمانی معنا پیدا کرد که گزارش مستند منتشر شد، وقتی پیگیریها ادامه پیدا کرد و وقتی مخاطب دید یک خبرنگار حاضر است زیر فشار اداری، محدودیتهای ساختاری و حتی شکایتهای رسمی بایستد و عقبنشینی نکند.
این نوع کار رسانهای، رسانهای که هر روز برای حفظ اعتبارش هزینه میدهد، با ادبیات سازمانی و نشستهای پرزرقوبرق ساخته نمیشود؛ از دل خیابان، محلههای خاکگرفته، چهرههای خسته مردم و دغدغههای واقعی برمیآید.
امروز «امید» در شهرها و روستاهای استان تهران، نه پروژهای از بالا، بلکه برآیند شجاعت مردم و رسانههایی است که صدای آنان را به تصمیمگیران رساندند.
وقتی موضوعی مثل کارگاههای غیرمجاز پسماند بعد از دو سال پیگیری قطعاً در سطح استانداری و فرمانداری به دستور کار دائم تبدیل میشود، یا وقتی سهم مسئولیت اجتماعی یک کارخانه از تاریکی خارج و وارد گفتوگوی عمومی میشود، یعنی رسانه نقش خود را درست بازی کرده است: امیدآفرینی در میدان، نه در تریبون.
داستان امید، داستان پشتصحنه کار رسانه است؛ آنجا که خبرنگار یاد میگیرد اگر حقیقت را کامل، منصفانه و بیواهمه روایت کند، جامعه احساس میکند هنوز راهی برای اصلاح هست. هنوز گوش شنوایی وجود دارد. هنوز میتوان ایستاد و مطالبه کرد.
امیدآفرینی رسانهای یعنی همین:
تبدیل ناامیدی به امکان. تبدیل درد به مطالبه. تبدیل مطالبه به تصمیم و تبدیل تصمیم به اصلاح.
این مسیر هر روز سختتر میشود؛ فشارها واقعیاند و توقعات بیشتر. اما تا زمانی که خبرنگار کنار مردم باشد و مردم پشت رسانه بایستند، چراغ امید در تاریکترین نقاط این استان خاموش نمیشود.
مریم باحور